sakuraluu
03-07-2010, 09:13 PM
Để duy trì khả năng hoạt động tốt của ĐM D20E, thao tác hợp lý khi vận hành cũng như nhanh chóng đưa ra các biện pháp khắc phục sự cố phát sinh, hạn chế tối đa trở ngại chạy tàu khách, tàu hàng do sự cố ĐM Đức D20E, việc chuyển đổi ngôn ngữ trên bàn điều khiển từ tiếng Đức, tiếng Anh sang tiếng Việt trở nên cấp thiết.
Đầu máy (ĐM) diesel truyền động điện D20E (ĐM Đức) được nhập và khai thác trên mạng lưới ĐSVN từ đầu năm 2007. ĐM Đức được áp dụng công nghệ mới, tiên tiến của thế giới hiện nay, do đó đòi hỏi việc sử dụng, bảo dưỡng, sửa chữa phải tuân thủ theo những yêu cầu đặc biệt nghiêm ngặt. Trong quản lý, khai thác và sửa chữa cũng đòi hỏi người thực hiện phải nắm vững kiến thức, có tay nghề và kinh nghiệm cao thì mới tiếp cận và đáp ứng được với công nghệ chế tạo của ĐM D20E hiện nay. Đối với ĐM Đức D20E, trên bàn điều khiển có trang bị màn hình hiển thị MFD những thông tin, dữ liệu về trạng thái hoạt động của ĐM (tốc độ, vòng quay động cơ diesel, nhiệt độ dầu...) cũng như các thông báo, "cảnh báo" về những sự cố và "chỉ dẫn" các biện pháp khắc phục theo đúng tiêu chuẩn quy định của nhà sản xuất... Màn hình hiển thị MFD được kết nối trực tiếp vào hệ thống điều khiển ĐM qua cáp truyền tín hiệu MVB. Tuy nhiên, nhà sản xuất, chế tạo (Siemens) chỉ đưa ra màn hình trên bàn điều khiển những thông tin bằng tiếng Anh hoặc tiếng Đức; trong khi đó khả năng về ngoại ngữ của công nhân lái tàu, phụ lái tàu cũng như một số chức danh khác (bảo dưởng, sửa chữa...) còn hạn chế, dẫn đến không hiểu các thông báo, các "cảnh báo"... và như vậy sẽ không xử lý được các tình huống hoặc xử lý sai, gây trở ngại, hậu quả trong quá trình vận dụng ĐM cũng như khắc phục các sự cố.
Do đó, việc chuyển đổi ngôn ngữ trên bàn điều khiển từ tiếng Đức, tiếng Anh sang tiếng Việt trở nên cấp thiết. Sự thay đổi ngôn ngữ hiển thị hoàn toàn không làm thay đổi tính năng, chức năng vận hành của phần mềm, không làm ảnh hưởng đến sự hoạt động của ĐM. Khi chuyển đổi các thông tin hiển thị trên màn hình điều khiển ĐM D20E sang tiếng Việt, trên màn hình điều khiển sẽ hiển thị lần lượt 3 ngôn ngữ là tiếng Đức, tiếng Anh và tiếng Việt. Trong đó chế độ hiển thị tiếng Việt là "mặc định". Khi ở chế độ hiển thị bằng tiếng Việt, người công nhân lái tàu hoặc cán bộ kỹ thuật, công nhân sửa chữa có thể dễ dàng nhận biết và đọc được những thông tin hiển thị trên màn hình. Khi ĐM xảy ra sự cố, những chỉ dẫn về "các bước" sửa chữa, khắc phục sự cố sẽ được hiển thị hoàn toàn bằng tiếng Việt. Với những chỉ dẫn này, sự cố sẽ nhanh chóng được khắc phục hoặc đưa ra phương án cứu viện (khi không thể khắc phục được sự cố), việc đưa ra phương án đúng sẽ không làm ảnh hưởng gây chậm tàu, phá vỡ Biểu đồ chạy tàu (BĐCT)...
Nguyên lý chuyển đổi
Theo kỹ sư Nguyễn Toàn Quyền-Phó phòng KT-KCS Xí nghiệp ĐM Đà Nẵng - tác giả phần mềm chuyển đổi ngôn ngữ trên bàn điều khiển ĐM D20E từ tiếng Đức, tiếng Anh sang tiếng Việt, phần điều khiển trên ĐM D20E được "chỉ huy", điều khiển bởi những phần mềm và được cài đặt lên ĐM để điều khiển và kiểm soát sự hoạt động của ĐM nói chung, các bộ phận nói riêng; trong đó, phần mềm màn hình được cài đặt và lưu trữ trong thẻ nhớ của màn hình bàn điều khiển. Phần mềm này không hoạt động độc lập mà có các liên kết lệnh xử lý với bộ điều khiển LCU. Các thông tin từ bộ điều khiển trung tâm ĐM được truyền tới màn hình, thông qua phần mềm xử lý để hiển thị lên màn hình các thông tin trạng thái hoạt động của ĐM cũng như thông báo sự việc khi có sự cố phát sinh. Việc thêm, bớt các dữ liệu trong phần mềm này phụ thuộc vào sự điều chỉnh các thông số mã sự cố được xử lý bởi bộ điều khiển trung tâm LCU. Phần mền ITM của hãng Siemens là một công cụ hữu ích cho phép tối ưu hóa việc hiệu chỉnh và quản lý các nội dung hiển thị trên màn hình điều khiển (dùng cho các phương tiện chạy trên ĐS). Loại màn hình này cho phép hiển thị được nhiều ngôn ngữ. Những phần hiển thị không thuộc phần ngôn ngữ trên màn hình sẽ không bị thay đổi khi chuyển đổi ngôn ngữ; vì vậy ITM cũng bao gồm cả chức năng kiểm tra để giúp người sử dụng dễ dàng nhận biết nội dung thông tin hiển thị khi được trình bày bằng ngôn ngữ thứ 2 có được hiển thị đầy đủ trong phạm vi vùng quy định trên màn hình hay bị che khuất một phần do loại phông chữ, kích cỡ phông chữ cũng như định dạng phông chữ. Phần mềm hỗ trợ tiếng Việt được sử dụng là Vietkey; phông chữ sử dụng phông Arial và bộ mã Unicode. Phần mềm màn hình điều khiển đã được tích hợp tiếng Việt. Khi sự cố xảy ra, bộ điều khiển trung tâm của ĐM (LCU) sẽ xử lý và đưa ra thông báo sự cố với nội dung: Mã sự cố, mỗi sự cố đã được nhà chế tạo quy định một "mã" nhất định; mã có liên quan đến những bộ phận, chi tiết bị sự cố hoặc các cảm báo, cảm biến kiểm soát tình trạng hoạt động của những bộ phận, chi tiết đó; tên sự cố (Trên màn hình sẽ hiển thị thông báo vắn tắt nội dung sự cố. Nội dung chi tiết, nguyên nhân gây nên sự cố sẽ được hiển thị cụ thể lý do có thể đã xảy ra các sự cố, các bộ phận, chi tiết liên quan đến sự cố). Biện pháp khắc phục khi ĐM dừng (V= 0 km/giờ) và khi ĐM chạy (V>0 km/ giờ). Hiện tại, trong phần mềm được thống kê, quản lý 509 sự cố. Phần dữ liệu bằng tiếng Việt của phần mềm màn hình điều khiển được tích hợp và nén trong file: package_vietnam_app_
servisedrives_1.2.0_071030.tgz. Sau khi cài đặt file này vào màn hình bằng cách kết nối máy tính với màn hình thông qua cáp kết nối RS 323, chương trình sẽ mở nén và được chạy khi khởi động lại ĐM. Trong phần mềm đã cài "mặc định" ngôn ngữ là tiếng Việt. Kết quả đạt được là khi bật công tắc ắc-quy ĐM Đức D20E, mọi thông tin đều được hiển thị bằng tiếng Việt trên màn hình điều khiển của ĐM.
Những tiện ích
Qua thời gian vận dụng, khai thác các ĐM D20E tại Xí nghiệp ĐM Đà Nẵng phần mềm điều khiển hiển thị bằng tiếng Việt đã đáp ứng được yêu cầu về quản lý, vận dụng, bảo dưỡng, sửa chữa ĐM. Toàn bộ các thông tin về trạng thái hoạt động của ĐM, nguyên nhân gây ra sự cố và các giải pháp "chỉ dẫn" khắc phục sự cố... đều được hiển thị bằng tiếng Việt. Kể từ khi phần mềm chuyển đổi ngôn ngữ từ tiếng Anh, tiếng Đức sang tiếng Việt được đưa vào áp dụng, việc thao tác của lái tàu và xử lý các thông tin thông báo sự việc trên màn hình ĐM Đức D20E được nhanh chóng, thuận tiện, chính xác. Nhiều sự cố ĐM xảy ra trên đường đã được các ban lái tàu xử lý nhanh chóng theo đúng "chỉ dẫn" (bằng tiếng Việt) trên màn hình điều khiển, hạn chế tối đa việc chậm tàu do sự cố ĐM.
Kiều Trâm
Đầu máy (ĐM) diesel truyền động điện D20E (ĐM Đức) được nhập và khai thác trên mạng lưới ĐSVN từ đầu năm 2007. ĐM Đức được áp dụng công nghệ mới, tiên tiến của thế giới hiện nay, do đó đòi hỏi việc sử dụng, bảo dưỡng, sửa chữa phải tuân thủ theo những yêu cầu đặc biệt nghiêm ngặt. Trong quản lý, khai thác và sửa chữa cũng đòi hỏi người thực hiện phải nắm vững kiến thức, có tay nghề và kinh nghiệm cao thì mới tiếp cận và đáp ứng được với công nghệ chế tạo của ĐM D20E hiện nay. Đối với ĐM Đức D20E, trên bàn điều khiển có trang bị màn hình hiển thị MFD những thông tin, dữ liệu về trạng thái hoạt động của ĐM (tốc độ, vòng quay động cơ diesel, nhiệt độ dầu...) cũng như các thông báo, "cảnh báo" về những sự cố và "chỉ dẫn" các biện pháp khắc phục theo đúng tiêu chuẩn quy định của nhà sản xuất... Màn hình hiển thị MFD được kết nối trực tiếp vào hệ thống điều khiển ĐM qua cáp truyền tín hiệu MVB. Tuy nhiên, nhà sản xuất, chế tạo (Siemens) chỉ đưa ra màn hình trên bàn điều khiển những thông tin bằng tiếng Anh hoặc tiếng Đức; trong khi đó khả năng về ngoại ngữ của công nhân lái tàu, phụ lái tàu cũng như một số chức danh khác (bảo dưởng, sửa chữa...) còn hạn chế, dẫn đến không hiểu các thông báo, các "cảnh báo"... và như vậy sẽ không xử lý được các tình huống hoặc xử lý sai, gây trở ngại, hậu quả trong quá trình vận dụng ĐM cũng như khắc phục các sự cố.
Do đó, việc chuyển đổi ngôn ngữ trên bàn điều khiển từ tiếng Đức, tiếng Anh sang tiếng Việt trở nên cấp thiết. Sự thay đổi ngôn ngữ hiển thị hoàn toàn không làm thay đổi tính năng, chức năng vận hành của phần mềm, không làm ảnh hưởng đến sự hoạt động của ĐM. Khi chuyển đổi các thông tin hiển thị trên màn hình điều khiển ĐM D20E sang tiếng Việt, trên màn hình điều khiển sẽ hiển thị lần lượt 3 ngôn ngữ là tiếng Đức, tiếng Anh và tiếng Việt. Trong đó chế độ hiển thị tiếng Việt là "mặc định". Khi ở chế độ hiển thị bằng tiếng Việt, người công nhân lái tàu hoặc cán bộ kỹ thuật, công nhân sửa chữa có thể dễ dàng nhận biết và đọc được những thông tin hiển thị trên màn hình. Khi ĐM xảy ra sự cố, những chỉ dẫn về "các bước" sửa chữa, khắc phục sự cố sẽ được hiển thị hoàn toàn bằng tiếng Việt. Với những chỉ dẫn này, sự cố sẽ nhanh chóng được khắc phục hoặc đưa ra phương án cứu viện (khi không thể khắc phục được sự cố), việc đưa ra phương án đúng sẽ không làm ảnh hưởng gây chậm tàu, phá vỡ Biểu đồ chạy tàu (BĐCT)...
Nguyên lý chuyển đổi
Theo kỹ sư Nguyễn Toàn Quyền-Phó phòng KT-KCS Xí nghiệp ĐM Đà Nẵng - tác giả phần mềm chuyển đổi ngôn ngữ trên bàn điều khiển ĐM D20E từ tiếng Đức, tiếng Anh sang tiếng Việt, phần điều khiển trên ĐM D20E được "chỉ huy", điều khiển bởi những phần mềm và được cài đặt lên ĐM để điều khiển và kiểm soát sự hoạt động của ĐM nói chung, các bộ phận nói riêng; trong đó, phần mềm màn hình được cài đặt và lưu trữ trong thẻ nhớ của màn hình bàn điều khiển. Phần mềm này không hoạt động độc lập mà có các liên kết lệnh xử lý với bộ điều khiển LCU. Các thông tin từ bộ điều khiển trung tâm ĐM được truyền tới màn hình, thông qua phần mềm xử lý để hiển thị lên màn hình các thông tin trạng thái hoạt động của ĐM cũng như thông báo sự việc khi có sự cố phát sinh. Việc thêm, bớt các dữ liệu trong phần mềm này phụ thuộc vào sự điều chỉnh các thông số mã sự cố được xử lý bởi bộ điều khiển trung tâm LCU. Phần mền ITM của hãng Siemens là một công cụ hữu ích cho phép tối ưu hóa việc hiệu chỉnh và quản lý các nội dung hiển thị trên màn hình điều khiển (dùng cho các phương tiện chạy trên ĐS). Loại màn hình này cho phép hiển thị được nhiều ngôn ngữ. Những phần hiển thị không thuộc phần ngôn ngữ trên màn hình sẽ không bị thay đổi khi chuyển đổi ngôn ngữ; vì vậy ITM cũng bao gồm cả chức năng kiểm tra để giúp người sử dụng dễ dàng nhận biết nội dung thông tin hiển thị khi được trình bày bằng ngôn ngữ thứ 2 có được hiển thị đầy đủ trong phạm vi vùng quy định trên màn hình hay bị che khuất một phần do loại phông chữ, kích cỡ phông chữ cũng như định dạng phông chữ. Phần mềm hỗ trợ tiếng Việt được sử dụng là Vietkey; phông chữ sử dụng phông Arial và bộ mã Unicode. Phần mềm màn hình điều khiển đã được tích hợp tiếng Việt. Khi sự cố xảy ra, bộ điều khiển trung tâm của ĐM (LCU) sẽ xử lý và đưa ra thông báo sự cố với nội dung: Mã sự cố, mỗi sự cố đã được nhà chế tạo quy định một "mã" nhất định; mã có liên quan đến những bộ phận, chi tiết bị sự cố hoặc các cảm báo, cảm biến kiểm soát tình trạng hoạt động của những bộ phận, chi tiết đó; tên sự cố (Trên màn hình sẽ hiển thị thông báo vắn tắt nội dung sự cố. Nội dung chi tiết, nguyên nhân gây nên sự cố sẽ được hiển thị cụ thể lý do có thể đã xảy ra các sự cố, các bộ phận, chi tiết liên quan đến sự cố). Biện pháp khắc phục khi ĐM dừng (V= 0 km/giờ) và khi ĐM chạy (V>0 km/ giờ). Hiện tại, trong phần mềm được thống kê, quản lý 509 sự cố. Phần dữ liệu bằng tiếng Việt của phần mềm màn hình điều khiển được tích hợp và nén trong file: package_vietnam_app_
servisedrives_1.2.0_071030.tgz. Sau khi cài đặt file này vào màn hình bằng cách kết nối máy tính với màn hình thông qua cáp kết nối RS 323, chương trình sẽ mở nén và được chạy khi khởi động lại ĐM. Trong phần mềm đã cài "mặc định" ngôn ngữ là tiếng Việt. Kết quả đạt được là khi bật công tắc ắc-quy ĐM Đức D20E, mọi thông tin đều được hiển thị bằng tiếng Việt trên màn hình điều khiển của ĐM.
Những tiện ích
Qua thời gian vận dụng, khai thác các ĐM D20E tại Xí nghiệp ĐM Đà Nẵng phần mềm điều khiển hiển thị bằng tiếng Việt đã đáp ứng được yêu cầu về quản lý, vận dụng, bảo dưỡng, sửa chữa ĐM. Toàn bộ các thông tin về trạng thái hoạt động của ĐM, nguyên nhân gây ra sự cố và các giải pháp "chỉ dẫn" khắc phục sự cố... đều được hiển thị bằng tiếng Việt. Kể từ khi phần mềm chuyển đổi ngôn ngữ từ tiếng Anh, tiếng Đức sang tiếng Việt được đưa vào áp dụng, việc thao tác của lái tàu và xử lý các thông tin thông báo sự việc trên màn hình ĐM Đức D20E được nhanh chóng, thuận tiện, chính xác. Nhiều sự cố ĐM xảy ra trên đường đã được các ban lái tàu xử lý nhanh chóng theo đúng "chỉ dẫn" (bằng tiếng Việt) trên màn hình điều khiển, hạn chế tối đa việc chậm tàu do sự cố ĐM.
Kiều Trâm